El Bulli: Γιατί κλείνει το καλύτερο εστιατόριο του κόσμου;

Σε απόγνωση άφησε τους φανατικούς κοσμοπολίτες καλοφαγάδες του ο Ferran Adria πριν μερικές μέρες, όταν ανακοίνωσε ότι το El Bulli, το καλύτερο εστιατόριο του κόσμου -σύμφωνα με τις, κατά τέσσερα συναπτά έτη, βραβεύσεις του κορυφαίου στο είδος του περιοδικού Restaurant- πρόκειται να διακόψει την λειτουργία του για τουλάχιστον δύο χρόνια. «Το El Bulli δεν θα σερβίρει κανένα γεύμα μέσα στο 2012 και το 2013», είπε ο Adria στο συνέδριο fusion γαστρονομίας της Μαδρίτης την περασμένη Τρίτη. «Με την παρούσα διάταξη του εστιατορίου είναι αδύνατο να συνεχίσουμε να δημιουργούμε. Το 2014, ωστόσο, η κουζίνα μας θα επανέλθει. Δεν ξέρω αν θα σερβίρει σε έναν ή σε χίλιους πελάτες, πάντως θα επανέλθει.»

Το καλύτερο εστιατόριο του κόσμου
Το El Bulli βρίσκεται εκατόν εξήντα χιλιόμετρα βόρεια της Βαρκελώνης, κοντά στην ισπανική ακτή Costa Brava. Εκ πρώτης δείχνει σαν ένα παραδοσιακό ισπανικό εστιατόριο με κλασική αρχοντική διακόσμηση και μία υπέροχη βεράντα που προσφέρεται για… χώνεψη μετά απεριτίφ και θέας, όταν κανείς έχει ολοκληρώσει το γεύμα του. Κι όμως, το γεγονός ότι κάθε βράδυ -για τους έξι μήνες του χρόνου που λειτουργεί το El Bulli- ο σαρανταεπτάχρονος Adria σερβίρει στην κατάμεστη αίθουσα γεύματα αξίας διακοσίων πενήντα ευρώ ανά άτομο, μαρτυρά ότι πρόκειται για ένα εστιατόριο-εμπειρία. Και αξιώνει με τον καλύτερο τρόπο τα τρία αστέρια Michelin με τα οποία έχει βραβευθεί από το 1983 μέχρι σήμερα.

Ο πιο ευφάνταστος σεφ παγκοσμίως, όπως έχει τιτλοφορηθεί ο Adria, δημιουργεί κάθε χρόνο ένα ολοκαίνουργιο fusion μενού για το οποίο, όπως υποστηρίζει ο ίδιος, προετοιμάζεται τους έξι μήνες που το εστιατόριο παραμένει κλειστό, στο εργαστήριό του, στην Βαρκελώνη. Το μενού αυτό περιλαμβάνει περί τα έντεκα διαφορετικά μεταξύ τους πιάτα, τα οποία συχνά χαρακτηρίζονται ως δείγματα «μοριακής γαστρονομίας». Ο Adria, ωστόσο, προτιμά τους χαρακτηρισμούς «avant garde» ή «αποδομητική» (deconstructivist) όταν αναφέρεται στην δουλειά του.

Κατά το σερβίρισμα των πιάτων, μάλιστα, ο Adria δίνει συγκεκριμένες οδηγίες για το πώς να απολαύσει ο πελάτης το γεύμα του με τον καλύτερο τρόπο. Την σούπα μπιζελιών, για παράδειγμα, που σερβίρεται σε κωνικό ποτήρι, πρέπει να την γευθεί κανείς μονορούφι για να απολαύσει όλες τις ουσίες της καθώς αυτή κρυώνει. Ενώ οι γεύσεις πρέπει να εναλλάσσονται -από γλυκές σε αλμυρές, από ζεστές, σε κρύες- εντείνοντας έτσι την μοναδική γαστριμαργική εμπειρία. Όσο παράδοξα κι αν ακούγονται αυτά στον νέο επισκέπτη του εστιατορίου, άλλο τόσο συγκινητικά πρωτόγνωρα αποδεικνύονται κατά την τελετουργία του γεύματος. Τουλάχιστον απ'ό,τι λένε οι τυχεροί που βρέθηκαν κάποτε εκεί.

Διετής γαστρ-ανάπαυση
Το εστιατόριο El Bulli έχει προγραμματίσει, για φέτος, να λειτουργεί από τις 15 Ιουνίου έως τις 20 Δεκεμβρίου. Οι κρατήσεις για το 2010 έχουν ολοκληρωθεί, ενώ για το 2011 θα πραγματοποιούνται μόνο μέσα σε μία ημέρα, την 21η Δεκεμβρίου 2010. Μετά την λήξη της σεζόν του 2011, το εστιατόριο θα λειτουργήσει πάλι, σύμφωνα με τις προβλέψεις του Adria, το 2014.

Πού θα βρουν καταφύγιο όμως, οι δύο εκατομμύρια θαυμαστές του El Bulli που μάχονται για ένα από τα αναπαυτικά 8.000 -ανά εξάμηνο- καθίσματα του εστιατορίου; Κάποιοι κριτικοί γεύσης προτείνουν το εστιατόριο La Alqueria κοντά στην Σεβίλλη, το οποίο ανήκει στην αδερφή του Adria και σερβίρει ένα μικρότερο μενού με τα καλύτερα παλαιότερα πιάτα του El Bulli –αλλά δεν είναι το ίδιο. Εναλλακτικά, προτείνουν οι κριτικοί, μπορεί κανείς να δοκιμάσει να μαγειρέψει μόνος του τις τριάντα μοναδικές συνταγές από το βιβλίο μαγειρικής του Adria, A Day at El Bulli. Δεν θα είναι εύκολο αλλά… ποιος ξέρει; Μπορεί ένα pseudo-Bulli να δημιουργηθεί από το πουθενά στην κουζίνα σας.

Έλενα Μπούλια