Πόσο κακό είναι τελικά να κοιμάσαι με βρεγμένα μαλλιά;
Η μαμά σου έλεγε ότι θα κρυώσεις, οι κομμωτές ότι θα καταστρέψεις τα μαλλιά σου. Ποιος έχει δίκιο τελικά; Ρωτήσαμε την επιστήμη.
Η μαμά σου έλεγε ότι θα κρυώσεις, οι κομμωτές ότι θα καταστρέψεις τα μαλλιά σου. Ποιος έχει δίκιο τελικά; Ρωτήσαμε την επιστήμη.
Είναι έντεκα το βράδυ, μόλις βγήκες από το μπάνιο, τα μαλλιά σου στάζουν ακόμα και το κρεβάτι σε καλεί με τη σαγήνη που μόνο ένα κρεβάτι μπορεί να ασκήσει μετά από μια εξαντλητική μέρα. Κάπου στο βάθος του μυαλού σου, όμως, ακούγεται η φωνή της μαμάς σου: «Μην κοιμηθείς με βρεγμένα μαλλιά, θα αρρωστήσεις». Από την άλλη, σκέφτεσαι, πόσο κακό μπορεί να κάνει λίγο νεράκι; Η απάντηση είναι πιο ενδιαφέρουσα απ' όσο φαντάζεσαι. Γιατί η μαμά σου είχε άδικο για το κρυολόγημα, αλλά όχι για το ότι καλό είναι να στεγνώνεις τα μαλλιά σου πριν πέσεις για ύπνο.
Ας ξεκινήσουμε καταρρίπτοντας έναν από τους πιο επίμονους μύθους της παιδικής μας ηλικίας. Το κρυολόγημα προκαλείται από ιούς, όχι από την υγρασία στα μαλλιά σου, το ανοιχτό παράθυρο ή το γεγονός ότι κοιμήθηκες χωρίς κάλτσες.
Όπως εξηγεί η Mayo Clinic, τα βρεγμένα μαλλιά δεν αυξάνουν από μόνα τους την πιθανότητα να κολλήσεις κάποιον αναπνευστικό ιό. Για να αρρωστήσεις, πρέπει να εκτεθείς στον αντίστοιχο παθογόνο μικροοργανισμό.
Μπορεί, βέβαια, τα βρεγμένα σου μαλλιά να σε κάνουν να αισθάνεσαι ότι κρυώνεις, ιδιαίτερα αν το δωμάτιο που κοιμάσαι δεν έχει τη σωστή θερμοκρασία. Αν όμως ξυπνήσεις συναχωμένος/η το πρωί, ο ένοχος είναι κάποιος ιός, όχι το λούσιμο.
Η τρίχα είναι πιο ευάλωτη όταν είναι βρεγμένη. Το νερό μεταβάλλει προσωρινά τη συμπεριφορά της, κάνοντάς την πιο ελαστική και ευκολότερο να τεντωθεί ή να σπάσει. Και τι κάνουμε όλοι μας όταν κοιμόμαστε; Γυρίζουμε πλευρό, αλλάζουμε στάση, τρίβουμε ασυναίσθητα το κεφάλι μας στο μαξιλάρι. Όλη αυτή η τριβή μπορεί να προκαλέσει μεγαλύτερη φθορά στις βρεγμένες τρίχες.
Η δερματολόγος Shilpi Khetarpal της Cleveland Clinic εξηγεί ότι η συνήθεια αυτή μπορεί, με τον καιρό, να οδηγήσει σε σπάσιμο της τρίχας. Αυτό, βέβαια, δεν σημαίνει πως αν κοιμηθείς μία φορά με βρεγμένα μαλλιά θα ξυπνήσεις με τη μισή σου κόμη στο μαξιλάρι. Αν όμως το κάνεις συστηματικά, ειδικά αν έχεις μαλλιά ήδη ταλαιπωρημένα από βαφές ή συχνό styling, μπορεί να παρατηρήσεις περισσότερο φριζάρισμα, ψαλίδα και σπασμένες τρίχες.
Προσοχή εδώ σε μια σημαντική λεπτομέρεια: Το σπάσιμο της τρίχας δεν είναι το ίδιο πράγμα με την τριχόπτωση από τη ρίζα. Το να κοιμάσαι με βρεγμένα μαλλιά δεν έχει αποδειχθεί ότι προκαλεί από μόνο του μόνιμη απώλεια μαλλιών.
Το τριχωτό της κεφαλής μας φιλοξενεί φυσιολογικά διάφορους μικροοργανισμούς, ανάμεσά τους βακτήρια και μύκητες. Οι περισσότεροι δεν μας δημιουργούν κανένα πρόβλημα. Η παρατεταμένη υγρασία, ωστόσο, μπορεί να δημιουργήσει συνθήκες που ευνοούν τον πολλαπλασιασμό ορισμένων από αυτούς.
Σύμφωνα με τους δερματολόγους του Πανεπιστημίου της Utah, ένα τριχωτό της κεφαλής που παραμένει υγρό για πολλές ώρες μπορεί να συμβάλει στην εμφάνιση ή επιδείνωση προβλημάτων όπως η πιτυρίδα και η σμηγματορροϊκή δερματίτιδα.
Στη δεύτερη εμπλέκεται, μεταξύ άλλων, ο μύκητας Malassezia, ο οποίος υπάρχει φυσιολογικά στο δέρμα μας. Αυτό δεν σημαίνει ότι η υγρασία είναι η μοναδική αιτία της πάθησης ή ότι όποιος κοιμάται με βρεγμένα μαλλιά θα αποκτήσει πιτυρίδα. Ο κίνδυνος είναι πιθανός, όχι αναπόφευκτος. Αν όμως έχεις ήδη ευαίσθητο τριχωτό, φαγούρα, κοκκινίλες ή τάση για πιτυρίδα, μάλλον αξίζει να αποφεύγεις την πολύωρη υγρασία.
Όταν ακουμπάς το βρεγμένο σου κεφάλι στη μαξιλαροθήκη, μέρος της υγρασίας μεταφέρεται στο ύφασμα, το οποίο ενδέχεται να παραμείνει νωπό για αρκετή ώρα. Ένα ζεστό, υγρό περιβάλλον μπορεί να ευνοήσει την ανάπτυξη μικροοργανισμών, ιδιαίτερα όταν αυτό συμβαίνει συστηματικά.
Αυτό, βέβαια, δεν σημαίνει ότι το μαξιλάρι σου μετατρέπεται αυτομάτως σε εργαστήριο μυκήτων, ούτε ότι υπάρχουν ισχυρά στοιχεία πως ο περιστασιακός ύπνος με βρεγμένα μαλλιά προκαλεί δερματικές λοιμώξεις σε υγιείς ανθρώπους. Είναι όμως ένας επιπλέον λόγος να αλλάζεις τακτικά μαξιλαροθήκες και να αποφεύγεις να κοιμάσαι πάνω σε ύφασμα που παραμένει βρεγμένο.
Δεν έχουν όλα τα μαλλιά τις ίδιες ανάγκες. Τα βαμμένα, αποχρωματισμένα ή χημικά επεξεργασμένα μαλλιά μπορεί να είναι περισσότερο ευάλωτα στο σπάσιμο. Από την άλλη, στα πολύ σγουρά μαλλιά, το ξεμπέρδεμα όσο είναι νωπά είναι προτιμότερο από το βούρτσισμα όταν έχουν στεγνώσει τελείως.
Η Αμερικανική Ακαδημία Δερματολογίας επισημαίνει αυτή τη διαφορά και συνιστά γενικά ήπιους χειρισμούς, αποφεύγοντας το έντονο τράβηγμα και την υπερβολική θερμότητα.
Αυτό που καλό είναι να αποφεύγουμε, ανεξαρτήτως τύπου μαλλιών, είναι να τα πιάνουμε πολύ σφιχτά σε κότσους ή πλεξούδες όσο είναι ακόμα βρεγμένα και μετά να κοιμόμαστε έτσι. Ο συνδυασμός υγρασίας, τεντώματος και τριβής δεν είναι ό,τι καλύτερο για την αντοχή της τρίχας.
Καταρχάς, δεν χρειάζεται να αντιμετωπίζεις το βραδινό λούσιμο σαν επικίνδυνη αποστολή. Αν μια στο τόσο αποκοιμηθείς με νωπά μαλλιά, κατά πάσα πιθανότητα δεν θα συμβεί τίποτα ιδιαίτερο.
Αν όμως λούζεσαι συστηματικά το βράδυ, υπάρχουν μερικά απλά πράγματα που μπορείς να κάνεις:
Άφησε, αν γίνεται, λίγη ώρα ανάμεσα στο λούσιμο και στον ύπνο, ώστε να στεγνώσουν φυσικά τουλάχιστον σε έναν βαθμό. Σκούπισέ τα απαλά με μια πετσέτα μικροϊνών ή ένα βαμβακερό μπλουζάκι, χωρίς να τα τρίβεις μανιωδώς.
Αν βιάζεσαι, χρησιμοποίησε πιστολάκι σε χαμηλή θερμοκρασία ή κρύο αέρα, δίνοντας ιδιαίτερη προσοχή στις ρίζες και στο τριχωτό. Μια μεταξωτή ή σατέν μαξιλαροθήκη μπορεί επίσης να μειώσει την τριβή, χωρίς βέβαια να υποκαθιστά το στέγνωμα.
Και κυρίως, μην καταλήξεις να θυσιάζεις μισή ώρα ύπνου κάθε βράδυ από φόβο μήπως χαλάσουν τα μαλλιά σου.