Το ορίτζιναλ αυγό του φιδιού

Η άνοδος του AfD σε διάφορες περιφερειακές εκλογές της Γερμανίας και της Αριστεράς στο Βερολίνο προκαλούν αίσθηση, Κυρίως γιατί είναι λίγο ως πολύ απρόβλεπτες – και ακριβώς αυτό είναι που τις κάνει οικείες σε εμάς.

Σε εμάς – θυμίζω-  που το 2015 βγάλαμε κυβέρνηση το παλιό ΚΚΕ Εσωτερικού και ταυτόχρονα τρίτο κόμμα τους ναζιστές της Χρυσής Αυγής!

Στην εκλογική βάση όλο και περισσότερων τόπων στον δυτικό κόσμο υπάρχουν άνθρωποι που επιζητούν το «αντισυμβατικό» και ως ένα βαθμό το «αντισυστημικό». Βλέπουμε ανθρώπους να πηγαίνουν στην κάλπη και να κάνουν αναπάντεχες επιλογές ή επιλογές που θυμίζουν περισσότερο φαβορί.

«Γιατί θα ψηφίσετε Μέρκελ;» ρωτούσα με απορία πριν από δέκα χρόνια Γερμανούς φίλους. «Γιατί κάνει αυτό που υπόσχεται» μου είχαν απαντήσει λες και αυτό αρκούσε για να καλύψει οποιαδήποτε τυχόν ιδεολογική ασυμφωνία τους με την πρώην καγκελάριο. Κι αυτό γιατί οι βορειοευρωπαίοι δεν είχαν την κουλτούρα της χρωματισμένης ψήφου αλλά της επιλογής του κατάλληλου κυβερνήτη-διαχειριστή.

Αυτό φαίνεται τώρα ότι έχει αλλάξει και οι επιλογές τους παραπέμπουν στην ανάγκη τους να βρουν κάποιον να εκφράζει την αβεβαιότητά τους και την ανάγκη τους να πιστέψουν σε ένα σενάριο. Και αυτό ανακύπτει όταν η ποιότητα ζωής πέφτει, οι κρίσεις είναι πολλαπλές και η εμπιστοσύνη πάει περίπατο.

Εδώ ακριβώς, όμως, αναδύεται μια νέα, εξαιρετικά επικίνδυνη παράμετρος που το παραδοσιακό πολιτικό σκηνικό αρνείται να διαβάσει σωστά. Όταν ο ψηφοφόρος θυμώνει με την πτώση του βιοτικού του επιπέδου, το «σύστημα» —είτε μιλάμε για τον Σολτς και τον Μακρόν, είτε για τα δικά μας κεντρώα αφηγήματα— προσπαθεί πανικόβλητο να τον καλοπιάσει, οικειοποιούμενο θέσεις των άκρων. Αντί να λύσουν το στεγαστικό πρόβλημα, το ενεργειακό, την ακρίβεια ή την αποβιομηχάνιση, τα συστημικά κόμματα αρχίζουν να υιοθετούν τη ρητορική του AfD: κλείνουν σύνορα, ανακαλύπτουν ξαφνικά τους «εθνικούς κινδύνους» και πλειοδοτούν σε αυταρχισμό τε και μιλιταρισμό, ελπίζοντας να επαναπατρίσουν την ψήφο διαμαρτυρίας.

Ξεχνούν προφανώς τον χρυσό κανόνα της πολιτικής ιστορίας: όταν νομιμοποιείς την ατζέντα του ακραίου, ο δύσπιστος-απελπισμένος ψηφοφόρος θα προτιμήσει πάντα το ορίτζιναλ από το κακέκτυπο.

Εκεί που ήσουν ήμουνα θα μπορούσαμε να πούμε και να τελειώνουμε με ένα αφ υψηλού μειδίαμα αν πρώτον, δεν υπήρχε ο κίνδυνος να μας ξανάρθει κατάμουτρα η ναζιστική χλαπάτσα και δεύτερον, η προτίμηση των απογοητευμένων γερμανών προς τους απογόνους του Χίτλερ δεν συνέπιπτε με τον επανεξοπλισμό της πολυπληθούς χώρας.