Ακούμε όλο και συχνότερα τον όρο πλασμαφαίρεση, όμως τι ακριβώς σημαίνει; Πώς γίνεται, σε ποιες παθήσεις χρησιμοποιείται και γιατί απαιτεί εξειδικευμένο ιατρικό προσωπικό;
γράφει:
Η πλασμαφαίρεση είναι μια εξειδικευμένη θεραπευτική διαδικασία κατά την οποία το αίμα περνά από ειδικό μηχάνημα, ώστε να διαχωριστεί το πλάσμα από τα υπόλοιπα συστατικά του. Το πλάσμα είναι το υγρό μέρος του αίματος και περιέχει, μεταξύ άλλων, πρωτεΐνες, αντισώματα και παράγοντες πήξης.
Όπως εξήγησε στο MEGA η Ματίνα Παγώνη, παθολόγος και προσωρινή πρόεδρος του Πανελλήνιου Ιατρικού Συλλόγου, πρόκειται για «εξειδικευμένη εξωσωματική θεραπευτική μέθοδο» με την οποία απομακρύνονται ουσίες από το πλάσμα του αίματος. Τόνισε επίσης ότι χρησιμοποιείται κυρίως σε σοβαρά αιματολογικά, νευρολογικά και αυτοάνοσα νοσήματα και ότι ο ασθενής πρέπει προηγουμένως να έχει υποβληθεί σε πλήρη εργαστηριακό έλεγχο και να έχει αξιολογηθεί το ιατρικό ιστορικό του.
Η συχνή περιγραφή ότι η πλασμαφαίρεση «βγάζει τις τοξίνες» είναι αρκετά απλουστευτική. Δεν πρόκειται για κάποια μορφή γενικής «αποτοξίνωσης» του οργανισμού. Στη θεραπευτική ανταλλαγή πλάσματος στόχος μπορεί να είναι η απομάκρυνση παθολογικών αντισωμάτων ή άλλων ουσιών και πρωτεϊνών που κυκλοφορούν στο πλάσμα και συμμετέχουν στην εκδήλωση μιας συγκεκριμένης νόσου. Για παράδειγμα, χρησιμοποιείται σε ορισμένα αυτοάνοσα νευρολογικά νοσήματα ακριβώς επειδή μπορεί να απομακρύνει επιβλαβή αντισώματα από την κυκλοφορία.
Κατά τη διαδικασία, το αίμα λαμβάνεται μέσω φλέβας και περνά από το ειδικό σύστημα που διαχωρίζει το πλάσμα. Τα κύτταρα του αίματος επιστρέφουν στον ασθενή, ενώ όταν πραγματοποιείται θεραπευτική ανταλλαγή πλάσματος (Therapeutic Plasma Exchange), το πλάσμα που αφαιρείται αντικαθίσταται συνήθως με διάλυμα λευκωματίνης ή/και κατάλληλο πλάσμα.
Η κ. Παγώνη επισημαίνει ότι απαιτείται κατάλληλο μηχάνημα, εκπαιδευμένο νοσηλευτικό προσωπικό και ιατρική παρακολούθηση, καθώς κατά τη διάρκεια της διαδικασίας μπορεί να εμφανιστούν επιπλοκές όπως πτώση της αρτηριακής πίεσης, αλλεργική αντίδραση ή διαταραχές της πήξης.
Στις πιθανές ανεπιθύμητες ενέργειες περιλαμβάνονται επίσης ζάλη, ναυτία, αίσθημα κρύου και μυρμήγκιασμα, μεταξύ άλλων λόγω μεταβολών στα επίπεδα ασβεστίου. Γι’ αυτό ο ασθενής παρακολουθείται στενά καθ’ όλη τη διάρκεια της θεραπείας από ειδικά εκπαιδευμένο προσωπικό.
Πρόκειται λοιπόν για μια εξειδικευμένη ιατρική πράξη που πραγματοποιείται όταν υπάρχει συγκεκριμένη ένδειξη και αφού έχει προηγηθεί πλήρης αξιολόγηση του ασθενούς.
