QuitTok: Γιατί η Gen Z παραιτείται online;

Πώς παραιτείσαι από μια δουλειά; Στέλνεις ένα email, ζητάς μια συνάντηση με τον προϊστάμενο, λες τα τυπικά, μαζεύεις τα πράγματά σου και τα’παμε. Τουλάχιστον έτσι γινόταν μέχρι σχετικά πρόσφατα.

Για ένα κομμάτι της Gen Z, όμως, υπάρχει και μια άλλη επιλογή: στήνεις το κινητό, πατάς record και αφήνεις το TikTok να παρακολουθήσει την παραίτησή σου.

Το φαινόμενο ονομάζεται QuitTok ή Quittoking – από τις λέξεις quit και TikTok – και περιλαμβάνει βίντεο στα οποία εργαζόμενοι καταγράφουν τη στιγμή που ανακοινώνουν ότι παραιτούνται ή εξιστορούν δημόσια όσα προηγήθηκαν και τους οδήγησαν σε αυτήν τους την απόφαση.

Και όχι, δεν μιλάμε για μερικά ξεχασμένα βιντεάκια στα βάθη του αλγορίθμου. Σύμφωνα με το AFP, το hashtag #quittok συγκεντρώνει δεκάδες εκατομμύρια προβολές στο TikTok.

Από την «ήσυχη παραίτηση» στη φασαριόζικη έξοδο

Αν το quiet quitting των προηγούμενων χρόνων σήμαινε ότι ο εργαζόμενος περιορίζεται αυστηρά σε όσα προβλέπει η θέση του, το QuitTok βρίσκεται σχεδόν στο αντίθετο άκρο.

Δεν έχει τίποτα το «ήσυχο».

Η δυσαρέσκεια γίνεται δημόσια, η παραίτηση μετατρέπεται σε βίντεο και μια στιγμή που κάποτε αφορούσε αποκλειστικά εργαζόμενο και εργοδότη μεταδίδεται σε εκατοντάδες χιλιάδες θεατές.

Σύμφωνα με το Le Monde du Droit, το φαινόμενο άρχισε να γίνεται ορατό ήδη από το 2021 και στη συνέχεια εξαπλώθηκε από το Ηνωμένο Βασίλειο και τις ΗΠΑ προς την υπόλοιπη Ευρώπη. Η πρακτική περιλαμβάνει από σύντομα βίντεο και stories μέχρι ολόκληρη τη «σκηνοθεσία» της τελευταίας ημέρας στη δουλειά.

Γιατί όμως να ανεβάσεις την παραίτησή σου στο TikTok;

Επειδή για μια γενιά που έχει μάθει να μοιράζεται online ένα σημαντικό μέρος της ζωής της, η εργασία δεν βρίσκεται απαραίτητα έξω από αυτό το πλαίσιο.

Υπάρχει όμως και κάτι βαθύτερο.

Το Quittoking δεν είναι ένα viral trend, αλλά ένα πιθανό σήμα δυσαρέσκειας στον χώρο εργασίας. Στα θέματα που επανέρχονται συχνά βρίσκονται ο υπερβολικός φόρτος εργασίας, η έλλειψη αναγνώρισης, το προβληματικό management, οι τοξικές συνθήκες, το burnout και η αίσθηση ότι η δουλειά έχει χάσει το νόημά της.

Όταν ο εργαζόμενος πιστεύει ότι κανείς μέσα στην εταιρεία δεν τον ακούει, το κοινό του TikTok φαίνεται να είναι περισσότερο πρόθυμο. Έτσι η παραίτηση γίνεται δήλωση, καταγγελία, εκτόνωση και content.

Η Gen Z δεν φοβάται

Υπάρχει και μια γενικότερη αλλαγή στη σχέση των νεότερων εργαζομένων με τη δουλειά.

Η δικηγόρος Caroline André-Hesse, μιλώντας στο Le Monde du Droit, χαρακτηρίζει το Quittoking γενεακό δείκτη, σημειώνοντας ότι οι νεότεροι εργαζόμενοι τείνουν να εκφράζουν περισσότερο ατομικά τη διαμαρτυρία τους και να ανέχονται λιγότερο εργασιακές δυσλειτουργίες που παλαιότερα μπορεί να περνούσαν χωρίς ιδιαίτερη αντίδραση.

Η λογική «κάνε υπομονή, έτσι είναι οι δουλειές» φαίνεται να ξεθωριάζει με τον χρόνο. Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι η Gen Z δεν θέλει να δουλέψει. Πίσω από το φαινόμενο βρίσκεται συχνά η απαίτηση για καλύτερες συνθήκες, σεβασμό, αναγνώριση και ισορροπία προσωπικής και επαγγελματικής ζωής.

Ναι, αλλά μήπως είναι κακή ιδέα;

Το να ανεβάζεις στο TikTok τη στιγμή που λες στο αφεντικό σου «άντε γεια» μπορεί να είναι λυτρωτικό και να φέρει likes, όμως το ίντερνετ δεν ξεχνάει εύκολα.

Τα βίντεο αυτά μπορούν να δημιουργήσουν πρόβλημα όχι μόνο στην εικόνα μιας εταιρείας, αλλά και στον ίδιο τον εργαζόμενο, ειδικά αν ένας μελλοντικός εργοδότης ψάξει το προφίλ του στα social media.

Υπάρχουν επιπλέον ζητήματα εμπιστευτικότητας, προσωπικών δεδομένων και δυσφήμισης όταν ένα βίντεο κατονομάζει πρόσωπα ή περιλαμβάνει μη τεκμηριωμένες κατηγορίες. Η δημόσια κριτική μιας δουλειάς είναι άλλο πράγμα και η ανάρτηση υλικού που μπορεί να δημιουργήσει νομικό πρόβλημα κάτι εντελώς διαφορετικό.

Το μόνο σίγουρο είναι ότι δείχνει πόσο έχει αλλάξει η σχέση μιας νέας γενιάς τόσο με τη δουλειά όσο και με τη δημόσια έκθεση. Ακόμα και το «παραιτούμαι» μπορεί πλέον να γίνει με κάμερα, μοντάζ, captions και μερικές εκατοντάδες χιλιάδες views.