Τι λέει το χρώμα και το σχήμα των κοπράνων για την υγεία σου;

Τα κόπρανα αποτελούνται από άπεπτα υπολείμματα τροφών, βακτήρια, πρωτεΐνες, άλατα, χολικά συστατικά και άλλα προϊόντα του μεταβολισμού που αποβάλλονται μέσω του εντέρου.

Παρότι πρόκειται για μια φυσιολογική και καθημερινή λειτουργία, τα χαρακτηριστικά των κοπράνων μπορούν να προσφέρουν σημαντικές πληροφορίες για την κατάσταση του γαστρεντερικού συστήματος και τη συνολική υγεία.

Κάθε άνθρωπος έχει ιδιαιτερότητες ως προς τη συχνότητα, το σχήμα και την οσμή των κοπράνων του. Ωστόσο, υπάρχουν ορισμένα κλινικά κριτήρια που βοηθούν στη διάκριση μεταξύ φυσιολογικών και παθολογικών ευρημάτων.

Πώς είναι τα «φυσιολογικά» κόπρανα;

Χρώμα

Το καφέ χρώμα θεωρείται φυσιολογικό και οφείλεται κυρίως στη χολή και στη χολερυθρίνη, μια χρωστική ουσία που παράγεται από τη διάσπαση των ερυθρών αιμοσφαιρίων. Ήπιες αποκλίσεις, όπως πρασινωπή απόχρωση, μπορεί να είναι φυσιολογικές.

Σχήμα

Το τυπικό σχήμα είναι κυλινδρικό, «σαν κορμός», καθώς τα κόπρανα διαμορφώνονται μέσα στο παχύ έντερο. Αποκλίσεις από αυτό το σχήμα μπορεί να υποδηλώνουν διαταραχές κινητικότητας ή σύστασης.

Μέγεθος

Τα κόπρανα δεν θα πρέπει να είναι μικρά και σκληρά «σφαιρίδια», καθώς αυτό συνδέεται συχνά με δυσκοιλιότητα. Ιδανικά, η αποβολή είναι άνετη και χωρίς υπερβολική προσπάθεια.

Σύσταση

Η φυσιολογική σύσταση κυμαίνεται μεταξύ μαλακής και ελαφρώς συμπαγούς. Υπερβολικά σκληρά κόπρανα υποδηλώνουν αφυδάτωση ή έλλειψη φυτικών ινών, ενώ πολύ υδαρή μπορεί να σχετίζονται με διάρροια.

Διάρκεια και ευκολία κένωσης

Η κένωση θα πρέπει να είναι σχετικά εύκολη και να διαρκεί λίγα λεπτά. Παρατεταμένη παραμονή στην τουαλέτα μπορεί να σχετίζεται με δυσκοιλιότητα ή δυσλειτουργία πυελικού εδάφους.

Συχνότητα

Η φυσιολογική συχνότητα κυμαίνεται από μία φορά κάθε δύο ημέρες έως και τρεις φορές ημερησίως. Λιγότερες από τρεις κενώσεις την εβδομάδα ορίζονται ως δυσκοιλιότητα.

Η Κλίμακα Κοπράνων του Bristol

Η Κλίμακα Bristol αποτελεί ένα κλινικό εργαλείο που κατηγοριοποιεί τα κόπρανα σε επτά τύπους, ανάλογα με τη μορφή και τη σύστασή τους:

Τύπος 1: Σκληρά, ξεχωριστά μικρά σφαιρίδια – ένδειξη δυσκοιλιότητας.
Τύπος 2: Κυλινδρικά αλλά ογκώδη και σκληρά – επίσης σχετίζονται με δυσκοιλιότητα.
Τύπος 3: Κυλινδρικά με ρωγμές στην επιφάνεια – θεωρούνται ιδανικά.
Τύπος 4: Λεία και μαλακά, «σαν φίδι» – φυσιολογικά.
Τύπος 5: Μαλακά κομμάτια με καθαρά όρια – πιθανή έλλειψη φυτικών ινών.
Τύπος 6: Πολύ μαλακά, άμορφα – ήπια διάρροια.
Τύπος 7: Υδαρή χωρίς στερεά στοιχεία – διάρροια.

Οι τύποι 3 και 4 θεωρούνται οι πιο υγιείς μορφές.

Τι σημαίνει το χρώμα των κοπράνων;

Το χρώμα μπορεί να λειτουργήσει ως σημαντικός διαγνωστικός δείκτης.

Μαύρα κόπρανα: Μπορεί να σχετίζονται με λήψη σιδήρου ή συγκεκριμένων φαρμάκων, αλλά και με αιμορραγία από το ανώτερο γαστρεντερικό.
Πράσινα: Συχνά αποτέλεσμα διατροφής πλούσιας σε πράσινα λαχανικά ή ταχείας διέλευσης από το έντερο.
Ωχρά ή λευκά: Πιθανή έλλειψη χολής, ενδεχομένως λόγω απόφραξης χοληφόρων.
Κόκκινα: Μπορεί να υποδηλώνουν αιμορραγία από το κατώτερο έντερο ή απλώς κατανάλωση τροφών όπως παντζάρια.
Κίτρινα και λιπαρά: Πιθανή δυσαπορρόφηση λιπών, όπως συμβαίνει σε κοιλιοκάκη.
Έντονα κίτρινα: Μπορεί να σχετίζονται με λοίμωξη από παράσιτα, όπως η γιάρδιαση.

Τι σημαίνει όταν τα κόπρανα επιπλέουν;

Η περιστασιακή επίπλευση συνήθως οφείλεται σε αυξημένη περιεκτικότητα σε αέρια ή σε δίαιτα πλούσια σε φυτικές ίνες. Ωστόσο, επίμονη επίπλευση σε συνδυασμό με λιπαρή όψη μπορεί να υποδηλώνει δυσαπορρόφηση.