Η Μαρτυρία μιας κλεμμένης εφηβείας είναι μια παράσταση που μας αφορά όλους

Το 2020, η Vanessa Springora γράφει το Le Consentement, η Συναίνεση δηλαδή, ένα βιβλίο που θα γίνει διεθνές best seller και θα κάνει τέτοιο πάταγο που θα αλλάξει μέχρι και την γαλλική νομοθεσία. Γιατί, όσο σοκαριστικό κι αν μοιάζει τώρα που το διαβάζεις, μέχρι το 2021, για να θεωρηθεί εγκληματική πράξη η συνεύρεση με ανήλικο, η γαλλική δικαιοσύνη έπρεπε να αποδείξει ότι υπήρξε βία, εξαναγκασμός, απειλή ή αιφνιδιασμός. Σήμερα, οποιαδήποτε σεξουαλική πράξη ενήλικα με παιδί κάτω των 15 ετών θεωρείται αυτόματα βιασμός ή σεξουαλική επίθεση. Ακόμα και αν υπήρξε συναίνεση.

Και ναι, μερικές φορές οι ιστορίες μας έχουν τη δύναμη να αλλάξουν τον κόσμο. Αρκεί να ειπωθούν.

Τι έλεγε, τέλος πάντων, το Le Consentement; Ότι το 1986, η τότε 14χρονη Vanessa Springora γνωρίζει στο Παρίσι τον 50χρονο συγγραφέα Gabriel Matzneff, σούπερ καταξιωμένο (και θεσμικά προστατευμένο) εκπρόσωπο των γαλλικών Γραμμάτων. Η σχέση τους, που θα διαρκέσει για χρόνια, είναι, στο μυαλό της μικρής Βανέσσας, απόλυτα συναινετική. Δεν είναι, όμως, ισότιμη, κι επίσης δεν είναι αποκλειστική –δύο πληροφορίες που, όπως εύκολα μαντεύεις, διαφεύγουν της αντίληψης ενός παιδιού.

«Θα το μετανιώνεις κάθε λεπτό» λέει κάποια στιγμή η ενήλικη Βανέσσα στον 14χρονο εαυτό της, όταν τον συναντά πάνω στη σκηνή.

Είναι από τα δυνατότερα χαρτιά της παράστασης που σκηνοθετεί στο Υπόγειο του Θεάτρου Τέχνης η Ειρήνη Λαμπρινοπούλου η συνάντηση αυτή. Οι δύο ηθοποιοί που αναλαμβάνουν τον ρόλο της Βανέσσας στο τώρα και το τότε, Βένια Σταματιάδη και Μαριλένα Μπαρταλούτσι, βρίσκονται διαρκώς επάνω στη σκηνή, πλάθοντας τους δύο κόσμους, τους δύο διαφορετικούς χρόνους της ιστορίας, το 1986 και το 2020, τις δύο διαφορετικές εκδοχές, ψυχοσυνθέσεις και εν τέλει ζωές της πρωταγωνίστριάς μας. Η Βένια Σταματιάδη (που υπογράφει και την μετάφραση του έργου) με την μεστότητα της χρονικής απόστασης και το καθαρό αλλά όχι ατρόμητο βλέμμα της γενναίας απόφασης να πει επιτέλους την ιστορία, η Μαριλένα Μπαρταλούτσι με την ευθραυστότητα και την σκηνική ενέργεια ενός παιδικού ενθουσιασμού και μιας πίστης που όχι-όσο-γρήγορα-θα-έπρεπε μετατρέπεται σε κόσμο που γκρεμίζεται.

Η σκηνοθεσία της Ειρήνης Λαμπρινοπούλου είναι ευφυής, με στοιχεία ονειρικά, αφηγήσεις παράλληλες που τέμνονται για να σπάσουν όπου χρειάζεται τους τοίχους που έχουν χτίσει, και άφθονες αναφορές στη λογοτεχνία, την τέχνη στο όνομα της οποίας ο Matzneff ισχυρίστηκε κάποια στιγμή ότι κάνει όσα κάνει. Το αληθινό, αληθινότατο βίντεο του πραγματικού Matzneff να υπερασπίζεται τον εαυτό του σε μια συνέντευξη στη γαλλική τηλεόραση είναι μια από τις καλύτερες στιγμές ενσωμάτωσης του περιλάλητου πολυμεσικού στοιχείου που έχουμε δει ως τώρα στο ελληνικό θέατρο.

Ισότιμοι πρωταγωνιστές της παράστασης αναδεικνύονται η ζωντανή μουσική του Andy Val σε σύνθεση Ανδρέα Βαλαχή, που φτιάχνει ατμοσφαιρικά –και ενίοτε ανατριχιαστικά– ηχοτοπία, και οι μαγικοί φωτισμοί του Σωτήρη Ρουμελιώτη.

Με σκηνική ειλικρίνεια ο Κλέων Γρηγοριάδης πλάθει έναν Matzneff αναπολογητικά ταραχτικό, τον οποίο ερμηνεία και σκηνοθεσία αποφεύγουν επιδέξια την παγίδα να αποτυπώσουν σαν τέρας –πράγμα που θα εκτροχίαζε, ακριβώς όπως κάνει και στον δημόσιο διάλογο, την κουβέντα από τη συστημική της βάση. Δεν είναι τέρατα οι Matzneff αυτού του κόσμου, είναι προϊόντα ενός συστήματος που αποθεώνει την νεότητα, δοξάζει την ανδρική κυριαρχία και κανονικοποιεί την ανισότητα στις σχέσεις.

Ταυτότητα Παράστασης
Συγγραφέας: Vanessa Springora
Μετάφραση: Βένια Σταματιάδη
Σκηνοθεσία: Ειρήνη Λαμπρινοπούλου
Διασκευή: Ειρήνη Μουντράκη
Σκηνογραφία – Ενδυματολογία: Άρτεμις Φλέσσα
Μουσική Σύνθεση: Ανδρέας Βαλαχής
Φωτισμοί: Σωτήρης Ρουμελιώτης
Επιμέλεια Κίνησης: Ηλέκτρα Καρτάνου
Video: Πέτρος Σεβαστίκογλου
Βοηθός Σκηνογράφου: Αγγελική Καμπίτση
Διεύθυνση παραγωγής: Λαμπρίνα Καραγιαννίδου
Επικοινωνία – Γραφείο Τύπου: Μαρία Τσολάκη
Social Media – Διαφήμιση: Renegade Media, Βασίλης Ζαρκαδούλας
Συμπαραγωγή: Τεχνηχώρος – Θέατρο Τέχνης – Πεδίο Τέχνης ΑΜΚΕ

Παίζουν (με σειρά εμφάνισης):
Βένια Σταματιάδη, Μαριλένα Μπαρταλούτσι, Κλέων Γρηγοριάδης και μαζί τους ο μουσικός επί σκηνής Andy Val