Ευρυδίκη: Μια από τις ωραιότερες (και τρυφερότερες) παραστάσεις της σεζόν

Πώς πεθαίνουν οι αγάπες και πότε; Πηγαίνουν όντως στον Κάτω Κόσμο ή ζουν άλλες ζωές, γκρίζες, βαρετές και ψυχοφθόρες; Ποιο είναι το τίμημα για να διατηρηθεί ο έρωτας; Ίσως η προσωπική θυσία των ερωτευμένων, ίσως ο θάνατος που θα σταματήσει τη σήψη της συνήθειας.

Η «Ευρυδίκη» του Ζαν Ανουίγ που ανεβαίνει φέτος στο Rabbithole του Μεταξουργείου συγκαταλέγεται στα σημαντικότερα έργα της ερωτικής δραματουργίας. Στηριγμένη στον σπαραξικάρδιο μύθο του Ορφέα και της Ευρυδίκης μιλά για όλα αυτά και για τον τρόπο που μπλέκονται με τη ζωή και τις επιλογές κάθε ενός από εμάς, μέσα από μια φρέσκια οπτική, την οποία συνεισφέρουν η Ηρώ Μπέζου και ο Χρήστος Θάνος.    

Στην δική τους εκδοχή της Ευρυδίκης δυο νέοι συναντιούνται σε έναν σταθμό τραίνου. Η αμαξοστοιχία τους έχει καθυστέρηση γιατί μια γυναίκα έπεσε στις γραμμές. Ερωτεύονται με τρόπο άμεσο και απόλυτο. Βρίσκουν ένα ξενοδοχείο για να τοποθετήσουν -εντελώς προσωρινά, για μια μέρα- τον έρωτά τους. Το δωμάτιο είναι κατειλημμένο από ένα άλλο ζευγάρι που αποχωρεί. Αυτό το ζευγάρι δεν έχει τίποτα από την αγνότητα και την ελπίδα του έρωτα. Έχει κυνισμό, ηδυπάθεια, έπαρση και θλίψη.

Ο Ορφέας και η Ευρυδίκη τους γνωρίζουν, και μέσα από αυτή τη συνάντηση η Ευρυδίκη συναισθάνεται τον κίνδυνο που επιφυλάσσει στον νεογέννητο ερωτά τους το μέλλον. Πόσο δύσκολο θα είναι άραγε να γίνουν απόκληροι του έρωτα, κλεισμένοι και αυτοί έξω από τον παράδεισο «της απόλυτης εξουσίας», που έλεγε και ο Λάρς φον Τρίερ;  

Όπως και το ξενοδοχείο όπου περνούν τη νύχτα οι ερωτευμένοι, έτσι και η επιλογή του σιδηροδρομικού σταθμού δεν είναι τυχαία. Το ίδιο το ταξίδι είναι κάτι εφήμερο. Οι συναντήσεις που συμβαίνουν στο πλαίσιό του είναι παροδικές και οι πρωταγωνιστές τους επιστρέφουν στην καθημερινότητά τους μετά το τέλος του, πιο βουβοί και πιο θαμποί. Η ανάμνησή του ταξιδιού όμως, η «ζωή» του μετά το τέλος του, διαρκεί «για πάντα».

Η Ευρυδίκη παγώνει τον χρόνο του έρωτα, κατεβαίνοντας με δική της απόφαση στον κάτω κόσμο. Πιο ερωτευμένη από ποτέ, παίρνει μαζί της το καλό και το κακό μέλλον του πιο ακριβού της πράγματος. Άλλωστε, τι άλλο μπορεί να έχει ξανά σημασία μετά από αυτό που ένιωσε;

Ο Ορφέας την ακολουθεί για να την φέρει ξανά στον κόσμο των ζωντανών. Ο μύθος γνωστός: Θα το καταφέρει, αρκεί να μην την κοιτάξει κατά την ανάβασή τους προς το φως. Μπορούμε να είμαστε ερωτευμένοι με κάποιον που κοιτάξαμε, που μάθαμε και ξέρουμε καλά; Μήπως ένα κομμάτι του έρωτα, ίσως και μεγάλο, βρίσκεται σε αυτό το μυστήριο της ανολοκλήρωτης γνώσης; Μα πώς να αρνηθεί κανείς να έρθει κοντά σε κάποιον που λατρεύει μόνο και μόνο γιατί από αυτό το «κοντά» περνά το τρένο που οδηγεί στο τέλος;  

Μια αποκαλυπτική αναρώτηση για όλα αυτά προσφέρει η τρυφερή παραλλαγή της Ευρυδίκης των Μπέζου-Θάνου, που κάνει το διάσημο έργο να πάλλεται στο σήμερα. Η σκηνοθεσία του Χρήστου Θάνου υπηρετεί με στιβαρότητα και φρέσκιες σκηνοθετικές ιδέες αυτή την θεατρική πραγματεία στον έρωτα και την ύπαρξη, κάτι που έχει ως αποτέλεσμα μια συμπαγή παράσταση με εξαιρετικό ρυθμό. Η Ευρυδίκη του Rabbithole δεν πέφτει ούτε μία στιγμή στην παγίδα του «νιά-νιά» και της ευκολίας, χωρίς να χάνει τίποτα σε αφηγηματική δύναμη.

Μαζί με τους Μπέζου και Θάνο στη σκηνή ανεβαίνουν η Μαρία Χάνου και ο Φώτης Στρατηγός που κρατούν τους πρωταγωνιστικούς ρόλους. Οι ερμηνείες και των τεσσάρων είναι έξοχες και πλήρως συντονισμένες με το πνεύμα της παράστασης.

Δεν μπόρεσα να μην σκεφτώ πόσο πολύ ταιριάζει στο κομψά παθιασμένο παραμύθι των Μπέζου-Θάνου η εξαίσια μουσική που είχε γράψει πριν κάποια χρόνια για ένα άλλο ανέβασμα της Ευρυδίκης η Κατερίνα Πολέμη (ακούστε την εδώ).     

Η Ευρυδίκη στο Rabbithole είναι μια από τις ωραιότερες παραστάσεις της φετινής σεζόν. Κρατά χαμηλούς τόνους, αλλά έχει τρυφερότητα, δύναμη, πράγματα να πει, και καταθέτει τη δική της θεατρική πρόταση. Τελειώνει, και οι απαντήσεις στα ερωτήματα που δημιουργεί δεν έρχονται έτοιμες για τον θεατή.

Κι όμως, εκείνος φεύγει πλουσιότερος σε σκέψεις και συναισθήματα από την παράσταση - σαν να μην γύρισε ποτέ για να κοιτάξει το πρόσωπό της και άφησε έτσι κάτι ακόμα για να αναζητά.

Αυτή η νύχτα μένει
αιώνια παγωμένη
που δυο ψυχές δεν βρήκαν καταφύγιο
Κι ήρθαν στον κόσμο ξένοι και καταδικασμένοι
να ζήσουν έναν έρωτα επίγειο

Η ταυτότητα της παράστασης

Δραματουργική προσαρμογή: Ηρώ Μπέζου, Χρήστος Θάνος
Μετάφραση: Μάριος Πλωρίτης
Σκηνοθεσία - μουσική: Χρήστος Θάνος
Βοηθός σκηνοθέτη: Βάσια Ζορμπαλή
Σκηνικά - κοστούμια: Μαρία Καραθάνου
Σχεδιασμός φωτισμών: Κωνσταντίνος Μπεθάνης
Sound design: Στέφανος Δουβίτσας
Επικοινωνία: Ανζελίκα Καψαμπέλη
Social Media: Ανδρέας Λεύκιος Καψαμπέλης
Φωτογραφίες, Video: Γιώργος Αθανασίου
Σχεδιασμός αφίσας: Αναστασία Δαφερέρα
Παραγωγή: Εμείς ΑΜΚΕ
Παίζουν: Ηρώ Μπέζου, Μαρία Χάνου, Φώτης Στρατηγός, Χρήστος Θάνος